Özsaygı, Sadece "Kendini Sev" Demekle Olmaz!
Hepimiz zaman zaman özsaygı konusunda bir kafa karışıklığı yaşayabiliyoruz. "Özsaygı" dediğimizde aklımıza genelde bir aynaya bakıp “Ne kadar harika bir insanım” diye kendimize hatırlatmalar yapmak geliyor. Ancak, özsaygı dediğimiz şey, aslında biraz daha karmaşık bir mesele ve her zaman o kolayca anlatılabilen "Kendini sev!" cümlesiyle açıklanacak kadar basit değil. Özsaygı, hepimizin hayatına etki eden, değişik zamanlarda ve farklı şekillerde kendini gösteren bir duygu. Peki, gerçekten özsaygılı biri nasıl olur? Hadi, biraz daha eğlenceli bir açıdan bakalım!
Erkeklerin "Problemi Çöz, Kendini Göster" Yoluyla Özsaygı Algısı
Erkekler genellikle özsaygıyı pratikte ve çözüme odaklı bir şekilde inşa ederler. Bir nevi strateji oluştururlar: “Hedefime ulaşmalı, başarılarımı kanıtlamalıyım, bu da bana kendime güven verecek” gibi. Örneğin, Sabri adında biri düşünelim. Sabri’nin özsaygısı, iş yerindeki terfiyle, evdeki başarılı projeleriyle ya da aldığı ödüllerle şekilleniyor. Sabri'nin özsaygısı, başarmaya dayalı bir düzen kuruyor. Hedefe ulaşmak, kendisini önemli ve değerli hissettiren tek şey. Eğer başarısız olursa, gözlerinde o korkutucu “Çözümsüzlük” gözlüğü takmaya başlar. Kendini kaybolmuş hisseder. Ama başarılı olduğu her an, “Evet, ben yaptım!” diyerek kendi özsaygısını güçlendirir.
Bu durum bazen biraz makine gibi de görünebilir. Ama özsaygı konusunda çözüm odaklı bir yaklaşım, Sabri için doğaldır. Kendisini bir konuda iyi hissettiğinde, dünyadaki her şeyin yerine oturduğunu hisseder. Bu da Sabri'nin dünyasında özsaygının tanımını oluşturur.
Kadınların "Empati, Duygusal Bağlar ve Özsaygı" Arasındaki İlişki
Kadınlar ise genellikle duygusal bağlarla, empatiyle, başkalarına yardım etme ve onların hislerini anlamaya dayalı bir özsaygı anlayışına sahiptirler. Mesela, Zeynep'i düşünelim. Zeynep, başkalarının yanında olmayı sever. Onun için özsaygı, sadece kendi içsel başarılarıyla ilgili değil, aynı zamanda etrafındaki insanların da mutluluğuyla ilgilidir. Bir arkadaşına moral vererek ona destek olduysa, o küçük ama değerli adım Zeynep'in özsaygısını artırır. Çünkü onun gözünde değer, başkalarının hayatlarına dokunmakla ölçülür.
Bununla birlikte, Zeynep bir konuda başarısızlık yaşarsa, bu onu hayal kırıklığına uğratabilir. Ama Sabri’nin aksine, Zeynep, kendi başarısızlıklarının etrafındaki insanlarla paylaşıldığında, onlarla çözüm üretmeye odaklanır. Bazen birinin kulağını dikmek, gözlerinde anlayış görmek, Zeynep'in özsaygısının temellerini atar. Zeynep, başkalarına yardım etmek ve ilişkiler kurmak yoluyla özsaygısını inşa eder.
Farklı Kimlikler ve Özsaygı: Klişelerden Uzak Duralım!
Erkeklerin ve kadınların özsaygıyı bu kadar farklı algılaması, elbette bir genellemeye dayalı bir görüş. Çünkü özsaygı, sadece cinsiyetle değil, bireylerin hayat deneyimleriyle şekillenen bir kavramdır. Bu yüzden klişelere takılmak yerine, her bireyin kendine özgü bir özsaygı yolculuğu olduğunun farkına varmalıyız.
Ahmet, örneğin çok sessiz, derin düşünen bir adam olabilir. Ahmet için özsaygı, sadece kendi iç dünyasında huzurlu olmakla, başkalarına gösterdiği düşünceli ve yardımsever yaklaşımla ilgili olabilir. Bazen kimseye bir şey göstermemek, sadece içsel huzuru sağlamak da Ahmet’in özsaygısı için yeterlidir. Özsaygı, her bireyde farklı şekillerde büyür ve gelişir.
Gaye ise sosyalleşmeyi çok sever. Onun için özsaygı, başkalarıyla birlikte vakit geçirdiği zaman, gülüp eğlendiği anlarla ilgili olabilir. Gaye, kendini bir grubun parçası olarak hissettiğinde, varlığı kabul edildiğinde, özsaygısı en yüksek noktaya ulaşır.
Özsaygıyı İnşa Etmek İçin Duygusal ve Zihinsel Denge Gereklidir
Peki, özsaygıyı geliştirmenin yolları nelerdir? Çoğu insan, özsaygısını artırmak için kendine değerli olduğunu hatırlatmaya çalışır. Ancak, bu genellikle kısa vadeli bir çözüm olur. Gerçek özsaygı, sürekli bir içsel denge gerektirir. Kendini olduğun gibi kabul etmek ve kusurlarıyla barışmak, dış dünyadaki onaylardan bağımsız olarak özsaygıyı artırır.
Herkesin özsaygısı farklı bir düzeyde gelişebilir ve her birey kendine özgü bir süreçle bunu inşa eder. Bunu yaparken de, dışarıdan gelen etkilere, çevresel faktörlere ve toplumun baskılarına da dikkat edilmesi gerekir. Özsaygı, bir günlük bir çaba değil, sürekli bir içsel çalışma gerektirir. Bu yüzden herkesin kendine özgü bir yolculuğu vardır.
Sonuç: Özsaygılı İnsan, Kendi Yolunda Yürüyendir
Özsaygılı insan olmak, kısacası “kendi yolunda yürüyen” insandır. Ne erkeklerin hedefe odaklanan stratejileri, ne de kadınların empatiyle dolu ilişkisel yaklaşımı, tam olarak her insanın özsaygısını inşa etme şekli değildir. Herkesin yolu farklıdır, ama önemli olan o yolu anlamak ve adım atmaya karar vermektir. Yani, sadece “kendini sev” demek değil, o sevgiyle kendi dünyanı kurmak, onunla mutlu bir şekilde yaşamak esastır.
Hepimiz zaman zaman özsaygı konusunda bir kafa karışıklığı yaşayabiliyoruz. "Özsaygı" dediğimizde aklımıza genelde bir aynaya bakıp “Ne kadar harika bir insanım” diye kendimize hatırlatmalar yapmak geliyor. Ancak, özsaygı dediğimiz şey, aslında biraz daha karmaşık bir mesele ve her zaman o kolayca anlatılabilen "Kendini sev!" cümlesiyle açıklanacak kadar basit değil. Özsaygı, hepimizin hayatına etki eden, değişik zamanlarda ve farklı şekillerde kendini gösteren bir duygu. Peki, gerçekten özsaygılı biri nasıl olur? Hadi, biraz daha eğlenceli bir açıdan bakalım!
Erkeklerin "Problemi Çöz, Kendini Göster" Yoluyla Özsaygı Algısı
Erkekler genellikle özsaygıyı pratikte ve çözüme odaklı bir şekilde inşa ederler. Bir nevi strateji oluştururlar: “Hedefime ulaşmalı, başarılarımı kanıtlamalıyım, bu da bana kendime güven verecek” gibi. Örneğin, Sabri adında biri düşünelim. Sabri’nin özsaygısı, iş yerindeki terfiyle, evdeki başarılı projeleriyle ya da aldığı ödüllerle şekilleniyor. Sabri'nin özsaygısı, başarmaya dayalı bir düzen kuruyor. Hedefe ulaşmak, kendisini önemli ve değerli hissettiren tek şey. Eğer başarısız olursa, gözlerinde o korkutucu “Çözümsüzlük” gözlüğü takmaya başlar. Kendini kaybolmuş hisseder. Ama başarılı olduğu her an, “Evet, ben yaptım!” diyerek kendi özsaygısını güçlendirir.
Bu durum bazen biraz makine gibi de görünebilir. Ama özsaygı konusunda çözüm odaklı bir yaklaşım, Sabri için doğaldır. Kendisini bir konuda iyi hissettiğinde, dünyadaki her şeyin yerine oturduğunu hisseder. Bu da Sabri'nin dünyasında özsaygının tanımını oluşturur.
Kadınların "Empati, Duygusal Bağlar ve Özsaygı" Arasındaki İlişki
Kadınlar ise genellikle duygusal bağlarla, empatiyle, başkalarına yardım etme ve onların hislerini anlamaya dayalı bir özsaygı anlayışına sahiptirler. Mesela, Zeynep'i düşünelim. Zeynep, başkalarının yanında olmayı sever. Onun için özsaygı, sadece kendi içsel başarılarıyla ilgili değil, aynı zamanda etrafındaki insanların da mutluluğuyla ilgilidir. Bir arkadaşına moral vererek ona destek olduysa, o küçük ama değerli adım Zeynep'in özsaygısını artırır. Çünkü onun gözünde değer, başkalarının hayatlarına dokunmakla ölçülür.
Bununla birlikte, Zeynep bir konuda başarısızlık yaşarsa, bu onu hayal kırıklığına uğratabilir. Ama Sabri’nin aksine, Zeynep, kendi başarısızlıklarının etrafındaki insanlarla paylaşıldığında, onlarla çözüm üretmeye odaklanır. Bazen birinin kulağını dikmek, gözlerinde anlayış görmek, Zeynep'in özsaygısının temellerini atar. Zeynep, başkalarına yardım etmek ve ilişkiler kurmak yoluyla özsaygısını inşa eder.
Farklı Kimlikler ve Özsaygı: Klişelerden Uzak Duralım!
Erkeklerin ve kadınların özsaygıyı bu kadar farklı algılaması, elbette bir genellemeye dayalı bir görüş. Çünkü özsaygı, sadece cinsiyetle değil, bireylerin hayat deneyimleriyle şekillenen bir kavramdır. Bu yüzden klişelere takılmak yerine, her bireyin kendine özgü bir özsaygı yolculuğu olduğunun farkına varmalıyız.
Ahmet, örneğin çok sessiz, derin düşünen bir adam olabilir. Ahmet için özsaygı, sadece kendi iç dünyasında huzurlu olmakla, başkalarına gösterdiği düşünceli ve yardımsever yaklaşımla ilgili olabilir. Bazen kimseye bir şey göstermemek, sadece içsel huzuru sağlamak da Ahmet’in özsaygısı için yeterlidir. Özsaygı, her bireyde farklı şekillerde büyür ve gelişir.
Gaye ise sosyalleşmeyi çok sever. Onun için özsaygı, başkalarıyla birlikte vakit geçirdiği zaman, gülüp eğlendiği anlarla ilgili olabilir. Gaye, kendini bir grubun parçası olarak hissettiğinde, varlığı kabul edildiğinde, özsaygısı en yüksek noktaya ulaşır.
Özsaygıyı İnşa Etmek İçin Duygusal ve Zihinsel Denge Gereklidir
Peki, özsaygıyı geliştirmenin yolları nelerdir? Çoğu insan, özsaygısını artırmak için kendine değerli olduğunu hatırlatmaya çalışır. Ancak, bu genellikle kısa vadeli bir çözüm olur. Gerçek özsaygı, sürekli bir içsel denge gerektirir. Kendini olduğun gibi kabul etmek ve kusurlarıyla barışmak, dış dünyadaki onaylardan bağımsız olarak özsaygıyı artırır.
Herkesin özsaygısı farklı bir düzeyde gelişebilir ve her birey kendine özgü bir süreçle bunu inşa eder. Bunu yaparken de, dışarıdan gelen etkilere, çevresel faktörlere ve toplumun baskılarına da dikkat edilmesi gerekir. Özsaygı, bir günlük bir çaba değil, sürekli bir içsel çalışma gerektirir. Bu yüzden herkesin kendine özgü bir yolculuğu vardır.
Sonuç: Özsaygılı İnsan, Kendi Yolunda Yürüyendir
Özsaygılı insan olmak, kısacası “kendi yolunda yürüyen” insandır. Ne erkeklerin hedefe odaklanan stratejileri, ne de kadınların empatiyle dolu ilişkisel yaklaşımı, tam olarak her insanın özsaygısını inşa etme şekli değildir. Herkesin yolu farklıdır, ama önemli olan o yolu anlamak ve adım atmaya karar vermektir. Yani, sadece “kendini sev” demek değil, o sevgiyle kendi dünyanı kurmak, onunla mutlu bir şekilde yaşamak esastır.